Đại Tướng Nguyễn Chí Thanh Chết Như Thế Nào

đông đảo ngày tháng 7, tất cả thành viên sinh sống trong căn nhà số 34 phố lính đều mang trung khu trạng xao xuyến không giống thường. Fan trụ cột của gia đình sắp lên đường đi B. Chiến tranh. Bom đạn. Cách trở. Lại yêu cầu chia xa biền biệt, chẳng biết đến khi nào.
theo dõi và quan sát trên
*

Lời tòa soạn: Nhân kỷ niệm 50 năm Ngày mất của Đại tướng mạo Nguyễn Chí Thanh (6.7.1967- 6.7.2017), cuốn sách "Nguyễn Chí Thanh những mắt nhìn từ hậu thế" đã được NXB Quân Đội dân chúng cho ra mắt bạn đọc. Cũng nhân thời cơ này, bộ phim tài liệu: “Vì độc lập mà đánh” được phát sóng vào 7h30 các ngày 5,6,7, 10, 11.7 bên trên kênh VTV1. Để tưởng tượng rõ hơn về tính chất cách, cuộc sống của Đại tướng mạo Nguyễn Chí Thanh- một vị tướng đã được tín đồ dân yêu mến gọi là "Đại tướng của nông dân", Dân Việt xin trích đăng 1 phần trong cuốn sách mới ra mắt này. 

Hàng dừa bói quả

Hà Nội, tháng 6.1967. Trời đầu hè nắng và nóng lửa.

Bạn đang xem: Đại tướng nguyễn chí thanh chết như thế nào

Những ngày tháng 7, toàn bộ thành viên sinh sống trong khu nhà ở số 34 phố lính đều mang trung khu trạng xao xuyến không giống thường. Tín đồ trụ cột của gia đình sắp lên đường đi B. Chiến tranh. Bom đạn. Cách trở. Lại cần chia xa biền biệt, chẳng biết đến khi nào.

Trong ký kết ức của đa số người vẫn ghi nhớ mãi một sự lạ, rằng đúng vào ngày hè đó, mặt hàng dừa quanh căn nhà 34 phố Lý nam Đế lần đầu tiên bói quả. Chục cội dừa đó, ông Thanh từ tay mình sở hữu giống từ Quảng Bình ra tp. Hà nội trồng. Nhìn dừa mỗi năm mỗi lớn, thấy như hình ảnh quê hương miền nam đang hiển hiện gần cạnh kề.

Ngọn dừa cao vút, lá lào xào như mái tóc nhiều năm tỏa trơn xuống phương diện sân rộng. Giờ chiều hè, đi làm việc về ông từ bỏ tay mắc võng thân hai gốc dừa cao ngả lưng, ngửa mặt dõi theo tia nắng nóng đan qua kẽ lá. Trẩy trái dừa thứ nhất xuống, dâng kính lên bà Mệ đang gần chén bát thập. Trẩy quả thiết bị hai, ông ngửa cổ dốc miếng nước ngọt lành thưởng ngoạn khoan khoái, bốc bỗng dưng thảng thốt: “Chà, được uống miếng nước dừa tươi ngọt thế, có chết cũng sướng!”. 

Chẳng biết hại điềm gì định mệnh, cả mái ấm gia đình không ai dám nói nửa lời... Trước đó, cũng chủ yếu bà Mệ già đã các lần mắng nam nhi vì một việc mà theo phong tục xứ Huế thì chính là “đại kỵ”, rằng ông Thanh “lấy tên phụ thân để đặt đến con, rồi lại còn mang tên con để tại vị cho cha”. Chuyện rằng, tên thật của ông là Nguyễn Vịnh, đến Đại hội Tân Trào năm 1945, khi công bố danh sách lãn đạo thì... Có cái thương hiệu Nguyễn Chí Thanh - đại biểu miền trung được xướng lên. Thiết yếu ông lưỡng lự đó là đồng minh nào phải mới đi hỏi thì được bằng hữu Phạm Văn Đồng nói: “Đó là thiết yếu anh! tên đó là do Bác Hồ để cho...”. Đảng và chưng Hồ đã được lấy tên đó để giữ lại được bí mật cho Nguyễn Vịnh với cho giải pháp mạng sau này. 

 Rất đỗi trường đoản cú hào vì cái thương hiệu được chưng Hồ đặt cho, dẫu vậy ông cũng rất thương cảm cái thương hiệu Vịnh của mình, nên sau đây khi sinh được cậu út, đang đặt ngay lập tức cho cái thương hiệu Nguyễn Chí Vịnh... Đại tướng từ bỏ tay thêu bên trên ve áo của đàn ông hai miếng dạ màu đỏ không sao, không gạch, ông call chức của cậu nhỏ bé bốn tuổi là “binh bét” và luôn nói rằng khi phệ lên tuyến phố của nhỏ là đi dạo đội. Quân đội là sự nghiệp, là lẽ sống, là huyết thịt, là niềm say mê và là tình yêu của ông.

Còn vị sao ông lại sở hữu bút danh “hạ sĩ ngôi trường Sơn”, chuyện đó cũng đều có căn nguyên riêng. Vợ ck ông Thanh từng có người nam nhi đầu lòng, đánh tên là Nguyễn trường Sơn, sinh sinh hoạt chiến khu Hòa Mỹ. Tiếc thay, do yếu tố hoàn cảnh quá ngặt nghèo tham khổ của đời sống phòng chiến buộc phải đã rủi ro mất sớm, năm 1947. Nỗi lưu giữ người nam nhi trưởng vẫn day xong khôn nguôi, ông Thanh ngẫm ngợi: “Chà, thằng Sơn bây chừ còn sinh sống thì đã hai mươi tuổi, đã vào Nam tiến công Mỹ được rồi, không khéo làm đến hạ sĩ, cán bộ trung team chứ chẳng chơi...”. Sau đây khi vào Nam tấn công Mỹ, ông đang lấy cây bút danh “Hạ sĩ trường Sơn” trong những bài comment nổi tiếng về cuộc chiến tranh phòng đế quốc Mỹ, hóa giải dân tộc.

Cũng trong dòng khoảnh tương khắc ngồi trong sảnh uống nước dừa ấy, cùng cả vài hôm sau đó nữa, Đại tướng tá cứ nghe đi nghe lại mãi thôi một bài xích hát “Quảng Bình quê ta ơi”. Từ vào lắng sâu, quê hương miền trung bộ yêu dấu vẫn hiển hiện tại mãnh liệt trong thâm tâm trí Đại tướng cho tới những ngày, số đông giờ, các khắc sau cùng ông còn sinh sống trên cõi đời này.

Phần lớn những người trực tiếp có mặt cạnh Đại tướng mạo những tích tắc cuối đời, nay đã khuất núi. 1 trong những số riêng lẻ những bạn còn lại, bà Nguyễn Thị Bả, 88 tuổi, nhiều năm vừa qua liệt giường vì chưng cơn bạo bệnh, dẫu vậy khi kể đến câu chuyện của nửa gắng kỷ trước, đột nhiên chốc lại ngồi được ngay lập tức dậy, lai tỉnh như hồi quang làm phản chiếu. Thời gian đó, chưng sĩ Nguyễn Thị Bảo là bác sĩ trực thuộc Ban Quân y thủ trưởng, phụ trách sức mạnh các mái ấm gia đình có cán bộ đi B.

Đại tướng mạo Nguyễn Chí Thanh với phu nhân, bà Nguyễn Thị Cúc.

Trước ngày lên đường

Trưa ngày 5.7.1967, cho thăm bà Nguyễn Thị Cúc (vợ Đại tướng mạo Nguyễn Chí Thanh), thấy bà Cúc ngồi ăn uống cơm một mình, bà Bảo hỏi nhỏ: “Sao chị không hóng anh về ăn uống cùng?” - “Anh đi cơm trắng khách” - bà Cúc khẽ trả lời và kéo nữ chưng sĩ ngồi xuống ăn cơm cùng. Tự thời kỳ chống thực dân Pháp đến nội chiến chống đế quốc Mỹ, mái ấm gia đình họ thêm bó như các bạn em ruột thịt, gặp mặt bữa cơm nếu chưa ăn uống là ngồi vào ăn uống luôn. Khi bữa cơm sắp xong xuôi thì Đại tướng Nguyễn Chí Thanh làm việc ngoài bước vào trong bộ lễ phục trắng, quân hàm Đại tướng với dáng vẻ khoan thai và vui vẻ.

 Nhìn thấy bạn thân, ông khen: “Cô Bảo sinh hoạt nhà quan tâm sức khỏe khoắn chị và những cháu xuất sắc anh mừng”. Rồi ông ngồi xuống cạnh vợ và nói khẽ: “Chiều ni Cúc đi ăn cơm khách với anh nhé!”. Với nét mặt tương đối buồn, bà không trả lời thành tiếng, đầu nghiêng nghiêng ko ra vẻ gật, cũng không ra vẻ rung lắc từ chối, đôi mắt nhìn ông trìu mến với pha lẫn sự ưu tứ lo lắng.

Bác sĩ Bảo âm thầm đoán là Đại tướng tá lại sắp tới vào B cơ mà chuyến này đi cùng với bao trách nhiệm và gian nguy nên phu nhân Đại tướng ảm đạm lo. Lúc ông đứng lên và nói: “Hai chị em thường xuyên ăn đi, anh lên nhà nghỉ trưa chút đã”. Bác bỏ sĩ Bảo quan sát theo bước đi nhanh nhẹn của ông đã đi trên lan can mà lòng mừng vui về sức khỏe của Đại ướng ko thề suy suyển sau chuyến du ngoạn B lâu năm vừa qua.

Đại tướng mạo Nguyễn Chí Thanh đi B trường đoản cú 1964, cuối tháng 10.1966, ông được tw và bác Hồ tập trung ra hội nghị để report tình hình khu vực miền nam và dìm thêm thông tư mới. Còn một ngày trước khi lên đường nhưng mà bao nhiêu công việc dồn dập: Trưa 5.7.1967, nạp năng lượng cơm chia tay với chưng Hồ, nghe bác dặn dò thêm; chiều bằng hữu Võ Nguyên ngay cạnh mời ăn cơm và hội đàm thêm quá trình với các bạn bè Văn chống Trung ương.

Đại tướng tá Nguyễn Chí Thanh với chủ tịch Hồ Chí Minh (ảnh chụp năm 1960)

Trưa 5.7, bác Hồ nói với đồng chí thư cam kết Vũ Kỳ, mời Đại tướng đến ăn uống cơm cùng với Bác, chú ý dáng đi của bác chẳng còn được nhanh nhẹn như xưa, ông như cảm thấy nghẹn lòng. Một số đồng chí Ủy viên Bộ Chính trị cho ông biết rằng, fan sắp cần đi trung hoa chữa bệnh. Đó là bữa cơm bác tiễn Đại tướng mạo vào chiến trường phương Nam, cũng là bữa cơm ông tiễn fan lên phương Bắc.

Những bức hình ảnh cuối cùng chụp của Đại tướng tá Nguyễn Chí Thanh được triển khai không đâu xa, tức thì ở khu nhà ở 30 Hoàng Diệu. Chiều 5.7 “anh Văn - anh Thao”, nhì vị Đại tướng, hai tín đồ anh cả của toàn quân thuộc ngồi trải nhiều năm trên tấm bản đồ lớn, cùng hướng ánh mắt tấm bạn dạng đồ, cùng chăm chú phân tích hướng tiến công chiến dịch lớn. Họ cùng nhau ăn bữa cơm cuối chiều... 

Đại tướng mạo Võ Nguyên liền kề và Đại tướng tá Nguyễn Chí Thanh năm 1967.

20 giờ ngày 6.7, tướng Thanh trở về nhà sàn mặt Phủ quản trị để được gần chưng thêm một lượt nữa. Trò chuyện cùng với ông Vũ Kỳ, tướng mạo Thanh kể đi kể lại mấy lần: Tôi vào nam giới lần này, dĩ nhiên sẽ kết thúc việc chưng giao. Phải nỗ lực thắng Mỹ, thế nào cho sớm được đón chưng vào Nam. Tôi chỉ lo chưng yếu chẳng biết bao gồm được chạm chán Người nữa tuyệt không... Trong phút chốc ấy, ý thức vào thắng lợi thật mãnh liệt, nhưng lại sự lo nghĩ về trong ông cũng thiệt canh cánh, và do vậy, dẫu tối cuối rồi, ông chưa muốn rời fan ra đi. Âu lo về một vấn đề khác nữa, một bài toán hệ trọng, việc mà thiết yếu Bác luôn luôn răn dạy những người dân cách mạng yêu cầu giữ “con ngươi của đôi mắt mình”. Cơn bão đó đang đến rất gần... Trong dự cảm của đêm cuối... Dự cảm đó không phải sai, chỉ sau đêm kia một thời hạn ngắn, rất nhiều điều uẩn khúc đã xảy ra mà lịch sử hào hùng chưa thể nói hết.

Lá đơn viết bằng máu

Trở về bên riêng nghỉ ngơi 34 Lý phái nam Đế khi đã được gần nửa đêm, lại thêm một việc khiến cho ông xúc rượu cồn lặng người. Cục bộ Trung đội bảo đảm an toàn xếp hàng đợi Đại tướng bên dưới hiên nhà sẽ mấy canh giờ. Tất tật các cán bộ, chiến sĩ, những người dân bao tháng ngày thì thầm lặng bên ông, thuộc viết đơn xin được theo cùng vào nam chiến đấu. Lá solo được viết bởi máu với những gương mặt trẻ bâng khuâng nước mắt. Ở mặt ông, chúng ta được giao lưu và học hỏi nhiều hơn. Những hành động của ông truyền xúc cảm cho chúng ta được học hỏi nhiều hơn, làm nhiều việc hơn và trở nên xuất sắc đẹp hơn. Với chúng ta - ông không chỉ là là một người lãnh đạo, mà đã trở thành một phần của cuộc đời. Ông động viên họ, xác định một lời hứa hẹn sẽ đưa cả trung team vào nam chiến đấu. Ước mong của không ít người lính trẻ sau này đã trở thành hiện thực, của cả khi vị tướng tá của cuộc sống họ sau đêm đó mãi đi xa.

Xem thêm: Tần Suất Quan Hệ Vợ Chồng Mới Cưới Nên Quan Hệ Bao Nhiêu Là Đủ?

Bác Hồ cùng Đại tướng tá Nguyễn Chí Thanh trên khán đài sân di chuyển Đồng Hới.

Sau những đàm luận cuối cùng quan trọng, trước lúc ngả sườn lưng nghỉ, ông Thanh còn nhắc người thân nhớ sẵn sàng cho nhì cốc cà phê đen trước 5 giờ sáng cho chính mình và người trợ tá trước thời điểm lên đường. Khi chỉ từ vài xung khắc giờ trước dịp lên đường quay trở về chiến trường, mọi việc đã được thu xếp gọn gàng gàng, kỹ lưỡng, bí mật. Chuyến đi này dự báo chiến trường sẽ bao gồm sự xoay đưa lớn. Như số đông lần, ông vẫn bình tâm, kiên định.

Nửa tối về sáng ngày 6.7.1967, trước giờ căn nguyên vào Nam, ông Thanh bỗng dưng trở bản thân tỉnh giấc, thấy trong mình cực nhọc chịu, tức ngực cùng nóng ran trong bụng như có cào xé. Máu áp: 140/80, mạch 80. Bác sĩ riêng khuyên Đại tướng bắt buộc nằm yên để mời kíp cung cấp cứu Viện Quân y 108 mang đến nhà. Ông không chịu đựng mà vẫn bảo bác sĩ Thuận call điện báo cáo Trung ương triệu chứng ông bị ốm bất ngờ và quyết định tự vào dịch viện. Lên xe pháo với tứ thế nằm, ông vẫn rỉ tai với bác bỏ sĩ cùng người đảm bảo an toàn của mình.

Chị Thanh Hà - con gái đầu của Đại tướng lúc ấy vừa tròn 17 tuổi, những ao ước được tiễn cha đi công tác, thức cả đêm chờ sáng. Thấy xe ôtô vọt rất nhanh ra cổng, lại nghĩ phụ thân vội lên đường. Phụ vương chẳng kịp tạm biệt bà mẹ con, vì công việc là bí mật! và nữa, bà Mệ già tuổi đã ngoài tám mươi, trắng tối đứng bên cửa sổ tầng nhị ngóng chờ, thấy xe đi thì với tay xuống vẫy vẫy chẳng dừng... Mệ hầu hết tưởng được nhỏ nhìn thấy, vững chổ chính giữa mà chân cứng đá mềm...

Trước cổng Viện Quân y 108, khi được kiến nghị nằm bên trên cáng vào giường cấp cho cứu, ông vẫn nói đùa với những người bác sĩ là không được hình thức, không được đặc trưng hóa vấn đề. Tự bản thân ngồi dậy nhưng chẳng nhờ vào ai đỡ, ông cố cách nhanh qua cánh cửa dịch viện.

Theo hồi ức của bác bỏ sĩ, Thầy thuốc xuất sắc ưu tú Nguyễn Bá Đạt, nguyên trưởng phòng ban Quân y cỗ Tổng tham mưu: “Khi tôi phụ trách, sức khỏe cho anh thì buộc phải nói anh ấy là 1 trong những cán bộ khỏe. Sau thời điểm anh ấy chữa bệnh lao định hình rồi thì tiếp tục kiểm tra sức khỏe anh ấy. Sức khỏe anh ấy tốt nhất và anh ấy là người chuyển động thể thao hết sức tích cực, cho nên vì vậy những lần đánh giá không phát hiển thị được căn bệnh vì điều kiện về chuyên môn ở trong nước cũng như thế giới vẫn tồn tại hạn chế”.

Tại phòng cung cấp cứu khám đa khoa Quân y 108, đích thân Viện trưởng Nguyễn chũm Khánh và chưng sĩ Phạm Tử Dương trực tiếp thăm khám. Khi người mắc bệnh vừa ngồi xuống giường, rồi nằm xuống bỗng tự nhiên và thoải mái phát ra một tiếng “ặc”, mặt và body toàn thân tím ngắt. Các bác sĩ xoa bóp ngoại trừ lồng ngực, tiêm những thuốc trợ tim, điều trị cấp cứu tích cực, nhưng mà không kết quả. Yêu thương cầu cần thiết chuyển lên chống mổ, y lệnh được cho phép can thiệp ngoại khoa, mổ lồng ngực, kích say đắm trực tiếp vào tim.

Đảm nhiệm ca mổ: gs Phạm Gia Triệu, chưng sĩ Nguyễn Thị Ngọc Toản. Thâm nhập hỗ trợ: bác sĩ Vũ Văn Cẩn - cục trưởng cục Quân y, bộ trưởng Bộ Y tế Phạm Ngọc Thạch, giáo sư Tôn Thất Tùng thuộc nhiều chuyên gia tim mạch cùng hội chẩn cấp cho cứu.

Những nhịp tim cuối cùng của một bạn vĩ đại

Bác sĩ Nguyễn Thị Ngọc Toản - tín đồ trực tiếp thâm nhập ca mổ kể lại: “Lúc đó tôi và bác bỏ sĩ Phạm Gia Triệu vừa thực hiện ca cung cấp cứu chấn thương sọ não sinh hoạt phòng xung quanh thì được yêu ước lập tức sang ngay lập tức phòng mổ bên cạnh. Quan sát vào băng ca, tôi thót tim lại như bị sốc, lý do lại là anh Thanh? Chỉ kịp xỏ vào đôi stress tay mới, cửa hàng chúng tôi lao tức thì vào bàn mổ. Anh Triệu vốn là chưng sĩ mổ xoang thần kinh, tuy nhiên lúc đó chờ chưng sĩ chuyên khoa tới thì muộn mất, đề nghị mổ ngay. Lúc mở lồng ngực, mồm khe mổ hạn hẹp mà tay anh Triệu thì to, loay loay không đút vào được, tôi gạt tay anh ra, tự thế lấy quả tim anh Thanh nhưng xoa bóp. Screen máy điện tâm đồ tự mức vén yếu ớt dần dần nâng lên, từng nhịp, từng nhịp. Hy vọng, hy vọng... Mong mỏi manh...”.

Bác sĩ, thầy thuốc xuất sắc ưu tú Nguyễn Bá Đạt - bạn nhiều năm theo dõi sức khỏe cho các vị tướng tá tĩnh quân đội trong tương lai đưa ra lời dẫn giải: “Đại tướng tá bị như vậy là vì biến chứng dịch động mạch vành, khi động khỏe mạnh vành xơ hóa, mỡ bụng hóa sẽ gây ra ra các chiếc huyết khối, các cục mỡ bám vào thành mạch, độc nhất vô nhị là đầy đủ thành mạch ngay sát tim rượu cồn mạch chủ. Đến khi tác động ảnh hưởng của tiết áp, đều huyết khối kia long ra, trôi nổi làm việc trong hệ tuần hoàn và nhất là trong hễ mạch. Ví như tắc ở não thì hoại tử não, trường hợp tắc ở đụng mạch gốc nuôi tim với những khối máu phệ mà nó làm cho tắc động mạch cội nuôi tim thì sẽ gây sự đổi thay thể về tim mạch. Cần nhấn mạnh vấn đề rằng sự đổi thay này ở lever nặng ấy thì rất cực nhọc cấp cứu. Nếu chỉ việc tắc tại 1 nhánh thôi thì rất có thể cứu được nhưng lại nếu tắc ở gốc của hễ mạch chủ, cồn mạch nuôi tim ấy thì rất cực nhọc cứu chữa. Hội chứng xơ vữa hễ mạch rất là tiềm ẩn, X-quang với những phương tiện đi lại y tế thời đó cấp thiết phát hiện”.

Ngày 6.7.1967, cuộc hành trình vào phái mạnh lần đồ vật hai của Đại tướng mạo Nguyễn Chí Thanh đã được sắp xếp kế hoạch.

Ngày 6.7.1967, bản thảo bài báo viết về công tác nông nghiệp cùng hình hình ảnh vị tướng trong bộ áo quần bà ba, xắn quần lội ruộng đã sắp đến sẵn lên trang. Rất bao gồm thể, này sẽ là bài báo nhằm mục tiêu nghi binh, đánh lạc hướng quân thù.

Ngày 6.7.1967, những triết lý cơ bạn dạng của một kế hoạch lớn, một trái đấm thép trên mặt trận miền Nam trong đợt Tết Mậu Thân đã làm được Bộ bao gồm trị thông qua. Vớ cả chỉ với người nổ phạt pháo lệnh tiến công.

Gần 6 giờ sáng ngày 6.7.1967, tin Đại tướng tá Nguyễn Chí Thanh cung cấp cứu ở khám đa khoa được báo cho Văn phòng chủ tịch Hồ Chí Minh. Ngay mau lẹ cơ số thuốc quan trọng dành riêng mang đến nguyên thủ non sông được đưa tới bệnh dịch viện. Toàn bộ đều khẩn trương, cố gắng với hi vọng dù thật ao ước manh. Trái tim Đại tướng tá Nguyễn Chí Thanh vẫn chỉ teo bóp tách rạc.

9 giờ chiếu sáng ngày 6.7.1967, trái tim của một nhà biện pháp mạng, một fan ái quốc, vị tướng tài danh Nguyễn Chí Thanh ngừng đập.

Chẩn đoán cuối cùng: Nhồi tiết cơ tim (gây cơn đau ngực, lan xuống đụng mạch nhà bụng) gây chết bất ngờ đột ngột (mort subite).